{"id":679,"date":"2024-10-05T16:30:49","date_gmt":"2024-10-05T15:30:49","guid":{"rendered":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/?page_id=679"},"modified":"2025-04-20T21:25:23","modified_gmt":"2025-04-20T20:25:23","slug":"reproducibilitea-nauka-w-kryzysie","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/reproducibilitea-nauka-w-kryzysie\/","title":{"rendered":"ReproducibiliTea \u2013 Nauka w kryzysie"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\n

ReproducibiliTea \u2014 Nauka w kryzysie<\/strong> to prowadzony w formacie ReproducibiliTea<\/a> cykl spotka\u0144, kt\u00f3rych celem jest przybli\u017cenie idei Otwartej Nauki zar\u00f3wno osobom studiuj\u0105cym, jak i wszystkim zainteresowanym nauk\u0105. W jego trakcie podejmiemy r\u00f3wnie\u017c pr\u00f3b\u0119 zdiagnozowania problem\u00f3w, na kt\u00f3re ruch Otwartej Nauki stara si\u0119 odpowiedzie\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Spotkania i dyskusje odbywaj\u0105 si\u0119 co dwa tygodnie, w czwartki o godzinie 19:00, stacjonarnie na Wydziale Fizyki UW (Pasteura 5) w auli 0.06 oraz online pod podanym linkiem<\/a>. Podczas ka\u017cdego spotkania zostanie zaprezentowany wybrany artyku\u0142, po\u015bwi\u0119cony diagnozie lub pr\u00f3bie rozwi\u0105zania jednego z aspekt\u00f3w kryzysu w nauce. Artyku\u0142y b\u0119d\u0105 przedstawiane w przyst\u0119pny spos\u00f3b, a po ka\u017cdej prezentacji planowana jest dyskusja zar\u00f3wno na \u017cywo, jak i online.<\/p>\n\n\n\n

Wraz ze Stowarzyszeniem na rzecz Otwartej Nauki, wydarzenia wsp\u00f3\u0142organizuj\u0105: Ko\u0142o Naukowe Filozofii Nauki<\/a> i SKN Neurobiologii<\/a> na Uniwersytecie Warszawskim, Studenckie Ko\u0142o Open Science z SWPSu<\/a>, Sekcja Metanauki<\/a> oraz Ko\u0142o Naukowe Student\u00f3w Psychologii<\/a> z Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

Nadchodz\u0105ce spotkanie<\/h2>\n\n\n
\n
Wyja\u015bnia\u0107, czy przewidywa\u0107<\/strong><\/h5><\/div>\n\n\n\n

To Explain or to Predict?<\/strong><\/h2>\n\n\n

\u201eWyja\u015bnia\u0107, czy przewidywa\u0107” omawia r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy modelowaniem wyja\u015bniaj\u0105cym a predykcyjnym kt\u00f3ra, cho\u0107 kluczowa dla rozwoju wiedzy naukowej, jest cz\u0119sto zaniedbywana. W wielu dyscyplinach modelowanie statystyczne stosowane jest niemal wy\u0142\u0105cznie do wyja\u015bnie\u0144 przyczynowych, przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce modele o wysokiej mocy wyja\u015bniaj\u0105cej maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c wysok\u0105 zdolno\u015b\u0107 predykcyjn\u0105. Autorka wskazuje na cz\u0119ste mylenie tych dw\u00f3ch podej\u015b\u0107, mimo \u017ce ich rozr\u00f3\u017cnienie jest niezb\u0119dne dla post\u0119pu nauki. Artyku\u0142 ma na celu wyja\u015bnienie tej r\u00f3\u017cnicy, om\u00f3wienie jej \u017ar\u00f3de\u0142 oraz przedstawienie jej praktycznych konsekwencji na ka\u017cdym etapie procesu modelowania \u2014 podkre\u015blaj\u0105c potrzeb\u0119 osobnych ram metodologicznych dla wyja\u015bnie\u0144 i predykcji.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

24 kwietnia (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n

<\/h2>\n\n

Zako\u0144czone spotkania<\/h2>\n\n\n
\n
Co zamiast p-value<\/strong><\/h5><\/div>\n\n\n\n

The reign of the p-value is over: what alternative analyses could we employ to fill the power vacuum?<\/strong>
<\/div><\/div><\/h2>\n\n\n

Autorzy zwracaj\u0105 uwag\u0119 na to, \u017ce p-value dostarcza jedynie ograniczonych informacji i jest podatne na b\u0142\u0119dn\u0105 interpretacj\u0119. Cho\u0107 wielu badaczy zdaje sobie spraw\u0119 z tych s\u0142abo\u015bci, nie zawsze wiedz\u0105, jak zmieni\u0107 spos\u00f3b analizowania danych. Artyku\u0142 przedstawia cztery alternatywne podej\u015bcia statystyczne, kt\u00f3re mog\u0105 zast\u0105pi\u0107 lub uzupe\u0142ni\u0107 p-value, jednocze\u015bnie b\u0119d\u0105c stosunkowo prostymi do wdro\u017cenia. Pierwsze podej\u015bcie obejmuje wzbogacenie p-value o dodatkowe informacje. Drugie skupia si\u0119 na efektach i ocenie ich precyzji zamiast samej istotno\u015bci statystycznej. Trzecia opcja to zastosowanie czynnika Bayesa do oceny poziom\u00f3w dowod\u00f3w na rzecz hipotezy zerowej i alternatywnej, co jest szczeg\u00f3lnie przydatne w badaniach z ci\u0105g\u0142ym zbieraniem danych. Wreszcie, Kryterium Informacyjne Akaikego (AIC) mo\u017ce zast\u0105pi\u0107 p-value w modelach predykcyjnych, dostarczaj\u0105c informacji o najlepszym modelu.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

10 kwietnia (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Triangulacje<\/h5><\/div>\n\n\n\n

Robust research needs many lines of evidence<\/strong>
<\/div><\/h2>\n\n\n

Solidne badania naukowe wymagaj\u0105 uwzgl\u0119dnienia wielu niezale\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 dowod\u00f3w. Autorzy krytykuj\u0105 nadmierne poleganie na pojedynczych badaniach lub metodach, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce taka praktyka mo\u017ce prowadzi\u0107 do b\u0142\u0119dnych wniosk\u00f3w i niepe\u0142nego obrazu rzeczywisto\u015bci. Zamiast tego, proponuj\u0105 podej\u015bcie polegaj\u0105ce na \u0142\u0105czeniu r\u00f3\u017cnych metodologii i \u017ar\u00f3de\u0142 danych, co pozwala na bardziej wszechstronne i wiarygodne wnioski. Artyku\u0142 podkre\u015bla znaczenie integracji wielu linii dowod\u00f3w dla zwi\u0119kszenia odporno\u015bci bada\u0144 naukowych na b\u0142\u0119dy i zmienno\u015b\u0107 wynik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

27 marca (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
O potrzebie krytycznej metanauki<\/h5><\/div>\n\n\n\n

The case for formal methodology in scientific reform<\/strong><\/h2>\n\n\n

Artyku\u0142 krytycznie ocenia obecne pr\u00f3by reformy metodologicznej w nauce, wskazuj\u0105c na brak rygoru i nadmierne uog\u00f3lnienia w tych inicjatywach. Autorzy twierdz\u0105, \u017ce zwi\u0105zane z nimi problemy wynikaj\u0105 cz\u0119\u015bciowo z braku formalizmu i niedostatecznego oparcia na podstawowych zasadach naukowych. W obliczu ryzyka, jakie niesie przyj\u0119cie problematycznych postulat\u00f3w, postuluj\u0105 wprowadzenie rygorystycznych standard\u00f3w statystycznych oraz wi\u0119kszej subtelno\u015bci naukowej w reformach. Proponuj\u0105 pi\u0119cioetapowe, formalne podej\u015bcie do rozwi\u0105zywania problem\u00f3w metodologicznych, ilustruj\u0105c jego korzy\u015bci poprzez analiz\u0119 trzech popularnych, lecz b\u0142\u0119dnych twierdze\u0144: (i) \u017ce reprodukowalno\u015b\u0107 jest fundamentem nauki; (ii) \u017ce dane nie mog\u0105 by\u0107 u\u017cywane wi\u0119cej ni\u017c raz w \u017cadnej analizie; oraz (iii) \u017ce badania eksploracyjne wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z nieprawid\u0142ow\u0105 praktyk\u0105 statystyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

13 marca (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Manifest Otwartej Nauki<\/strong><\/h5><\/div>\n\n\n\n

A manifesto for reproducible science<\/strong><\/h2>\n\n\n

\u201eManifest na rzecz reprodukowalnej nauki” przedstawia konkretne dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu zwi\u0119kszenie wiarygodno\u015bci wynik\u00f3w bada\u0144 naukowych oraz przyspieszenie post\u0119p\u00f3w w nauce. Autorzy proponuj\u0105 zmiany w takich obszarach jak: metody badawcze, raportowanie wynik\u00f3w, oraz system oceny i awans\u00f3w w nauce. Autorzy prezentuj\u0105 dowody sugeruj\u0105ce, \u017ce te reformy mog\u0105 skutecznie poprawi\u0107 jako\u015b\u0107 bada\u0144, jednak ich pe\u0142ne wdro\u017cenie b\u0119dzie wymaga\u0142o ci\u0105g\u0142ej oceny i udoskonale\u0144. Artyku\u0142 podkre\u015bla ich znaczenie dla stworzenia bardziej przejrzystego i efektywnego systemu naukowego.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

27 lutego (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Statystyczne rytua\u0142y<\/strong><\/h5><\/div>\n\n\n\n

Statistical Rituals: The Replication Delusion and How We Got There<\/strong><\/h2>\n\n\n

Gerd Gigerenzer omawia problem replikacji w badaniach naukowych, koncentruj\u0105c si\u0119 na rytua\u0142ach statystycznych, kt\u00f3re zdominowa\u0142y praktyk\u0119 badawcz\u0105. Autor argumentuje, \u017ce nadmierne poleganie na standardowych, lecz b\u0142\u0119dnych procedurach statystycznych prowadzi do pozornie solidnych wynik\u00f3w, podczas gdy ich rzeczywista warto\u015b\u0107 naukowa jest niska. Przedstawione s\u0105 r\u00f3wnie\u017c historyczne i kulturowe czynniki, kt\u00f3re przyczyni\u0142y si\u0119 do sytuacji, w kt\u00f3rej formalne procedury statystyczne cz\u0119sto przys\u0142aniaj\u0105 trosk\u0119 o rzetelno\u015b\u0107 naukow\u0105. W artykule proponowane jest alternatywne podej\u015bcie maj\u0105ce na celu zwi\u0119kszenie wiarygodno\u015bci wynik\u00f3w bada\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

19 grudnia (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Ewolucja z\u0142ej nauki<\/strong><\/h5><\/div>\n\n\n\n

The natural selection of bad science<\/strong><\/h2>\n\n\n

Artyku\u0142 analizuje mechanizmy ewolucyjne, kt\u00f3re sprzyjaj\u0105 rozprzestrzenianiu si\u0119 nieoptymalnych praktyk badawczych w nauce. Autorzy argumentuj\u0105, \u017ce konkurencja o publikacje i presti\u017c promuje szybkie i sensacyjne wyniki kosztem rzetelno\u015bci i powtarzalno\u015bci. Zjawisko to prowadzi do preferowania z\u0142ych metod, kt\u00f3re, mimo \u017ce mniej wiarygodne, zyskuj\u0105 przewag\u0119 w \u015brodowisku naukowym. Artyku\u0142 postuluje konieczno\u015b\u0107 reform w celu poprawy jako\u015bci bada\u0144 i zahamowania dalszej degeneracji proces\u00f3w naukowych<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

5 grudnia (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Questionable Research Practices<\/h5><\/div>\n\n\n\n
\n

Measuring the Prevalence of Questionable Research Practices With Incentives for Truth Telling<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Przypadki wyra\u017anych nadu\u017cy\u0107 naukowych spotka\u0142y si\u0119 ostatnio z du\u017cym zainteresowaniem, ale to mniej ra\u017c\u0105ce praktyki badawcze mog\u0105 by\u0107 bardziej powszechne i ostatecznie bardziej szkodliwe dla nauki. Korzystaj\u0105c z anonimowego formatu e-licytacji uzupe\u0142nionego zach\u0119tami do uczciwego raportowania, autorzy przeprowadzili ankiet\u0119 na temat zaanga\u017cowania w w\u0105tpliwe praktyki badawcze w\u015br\u00f3d ponad 2000 psycholog\u00f3w. \u0141\u0105cz\u0105c trzy r\u00f3\u017cne metody szacowania, stwierdzili, \u017ce odsetek respondent\u00f3w, kt\u00f3rzy zaanga\u017cowali si\u0119 w w\u0105tpliwe praktyki badawcze, by\u0142 zaskakuj\u0105co wysoki, a niekt\u00f3re w\u0105tpliwe praktyki mog\u0105 stanowi\u0107 dominuj\u0105cy spos\u00f3b prowadzenia bada\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

21 listopada (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
P-hacking<\/h5><\/div>\n\n\n\n
\n

False-Positive Psychology: Undisclosed Flexibility in Data Collection and Analysis Allows Presenting Anything as Significant
<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W tym artykule autorzy pokazuj\u0105 dwie rzeczy. Po pierwsze, jak \u0142atwo osi\u0105ga\u0107 wyniki istotne statystycznie (p \u2264 0.05) pomimo nieistnienia efektu, a przy wykorzystaniu elastyczno\u015bci w gromadzeniu danych, w ich analizie i w raportowaniu. Badacze przedstawiaj\u0105 w tym celu symulacje komputerowe i kilka rzeczywistych eksperyment\u00f3w, dzi\u0119ki czemu wida\u0107, jak niebezpiecznie \u0142atwo jest gromadzi\u0107 (i publikowa\u0107) statystycznie istotne dowody na fa\u0142szyw\u0105 hipotez\u0119. Po drugie, prezentuj\u0105 proste, tanie i skuteczne rozwi\u0105zanie tego problemu, oparte na transparentno\u015bci analizy. Obejmuje ono sze\u015b\u0107 konkretnych wymog\u00f3w stawianych autorom i cztery wytyczne dla recenzent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Link do tekstu<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

7 listopada (czwartek)<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
Publikuj lub gi\u0144<\/h5><\/div>\n\n\n\n
\n

Five problems plaguing publishing in the life sciences\u2014and one common cause<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Chocia\u017c publikowanie w recenzowanych czasopismach naukowych pozostaje z\u0142otym standardem w udost\u0119pnianiu wynik\u00f3w bada\u0144, w erze cyfrowej z\u0142oto blaknie przez r\u00f3\u017cne zanieczyszczenia, w tym (a) zm\u0119czenie recenzent\u00f3w, (b) oszustwa, (c) drapie\u017cne czasopisma, (d) ci\u0105g\u0142e wykorzystywanie Impact Factor jako wska\u017anika jako\u015bci artyku\u0142\u00f3w oraz (e) nieetyczne praktyki. W niniejszym artykule przedstawiono przegl\u0105d tych problem\u00f3w, a tak\u017ce proponowane i wdra\u017cane rozwi\u0105zania. Omawiane zagadnienia s\u0105 symptomami szerszego problemu, a mianowicie kultury \u201epublikuj albo gi\u0144\u201d i zwi\u0105zanej z ni\u0105 metodyki oceniania wynik\u00f3w naukowc\u00f3w przy podejmowaniu decyzji o przyznawaniu grant\u00f3w, zatrudnianiu i awansowaniu.<\/p>\n\n\n\n

Link do teks<\/a>t<\/a>u<\/a><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

24 pa\u017adziernika<\/p>\n\n\n\n

19:00<\/p>\n\n\n\n

Link<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

ReproducibiliTea \u2014 Nauka w kryzysie to prowadzony w formacie ReproducibiliTea cykl spotka\u0144, kt\u00f3rych celem jest przybli\u017cenie idei Otwartej Nauki zar\u00f3wno osobom studiuj\u0105cym, jak i wszystkim zainteresowanym nauk\u0105. W jego trakcie podejmiemy r\u00f3wnie\u017c pr\u00f3b\u0119 zdiagnozowania problem\u00f3w, na kt\u00f3re ruch Otwartej Nauki stara si\u0119 odpowiedzie\u0107. Spotkania i dyskusje odbywaj\u0105 si\u0119 co dwa tygodnie, w czwartki o godzinie […]<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"wp-custom-template-prezentacje-html","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-679","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/679","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=679"}],"version-history":[{"count":56,"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/679\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":946,"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/679\/revisions\/946"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/stowarzyszenieotwartejnauki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=679"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}